الشيخ حسين المظاهري

14

كاوشى نو در اخلاق اسلامى وشئون حكمت عملى (فارسى)

فيض كاشانى ( 1091 1006 ه . ق ) است . وى از شاگردان صدر المتألهين ، مولى صدرالدين شيرازى و داماد اوست . اين كتاب در حكم پاكسازى و تصحيح كتاب احياء علوم الدين غزالى است . مؤلف كه رحمت خدا بر او باد در بيان غرض از تأليف كتاب ، چنين مى گويد : " . . . بيشتر احاديثى كه در آن ( احياء علوم الدين ) نقل گرديده ، به افرادى اسناد داده شده كه به دروغ و افترا بستن بر خدا و رسولش شهرت دارند . كسانى كه به سخنانشان اعتمادى نيست ، هر چند با عقل و دين مطابقت داشته باشد . در حالى كه در احاديث ما كه از امامان معصوم و خاندان وحى ( ع ) نقل شده است ، بيانى نيكوتر و شيوه اى محكمتر يافت مىشود . همچنين در آن كتاب ، حكايتهايى عجيب و داستانهايى شگفت انگيز از اهل تصوف و امور ديگر نقل شده است كه دلهاى حق جويان از اهل تشيع از آن آزرده مى گردد . پس بر آن شدم تا آن كتاب را تهذيب نمايم و نقص و عيب را از دامان آن بزدايم و مطالب آن را بر پايه هاى استوار بنا سازم ، تا هيچ گونه شك و ترديدى در مورد آن روا نباشد . و در بعضى از ابواب ، مطالبى را كه از امامان بزرگوار شيعه ( ع ) و پيروان آنها در خصوص اسرار و رموز ، نقل شده است ، بدان بيفزايم . . . " 8 6 . جامع السعادات : اين كتاب نوشتهءشيخ بزرگ و حكيم عارف ، مولى محمد مهدى نراقى ( 1209 1128 ه . ق ) است . اين بهترين كتاب و كاملترين آن در موضوع علم اخلاق است . شيخ آقا بزرگ تهرانى در الذريعه مى گويد : " آن جامعترين كتابى است كه در علم اخلاق به وسيلهءعلماى متأخر نوشته شده است و ترجمهء فارسى آن با تغييرات اندك ، توسط فرزند مؤلف ، مولى احمد بن مهدى نراقى ( م - 1245 ه . ق ) صورت گرفته و با نام معراج السعاده انتشار يافته است . " 9 مرحوم نراقى در آغاز اين كتاب چنين گفته است : " ابتداءً مقدماتى سودمند را براى رسيدن به مقصد ذكر مى كنيم ، سپس به اقسام اخلاق و پايه هاى آن از قواى نفسانى اشاره مى نماييم و اجناس ، انواع و نتايج و ثمرات آن را مى نگاريم . سپس